Hakhoutbeheer

Terug naar index

Hakhoutbeheer:

Voordelen:

  • Natuurhistorische waarde: het middelhoutbos is het bostype bij uitstek dat optimaal tegemoetkomt aan de menselijke behoeften aan hout. Wij verwijzen hierbij naar het polyvalente gebruik van hout in onze regio (tot vóór een paar decennia). In de jaren 60 en 70 is de hakhouttraditie zoals al aangehaald helemaal stilgevallen. Vele hakhoutstoven zijn 20 à 25 jaar niet gekapt. Zonder ingreep zal de kwaliteit van de stoven achteruitgaan, en dreigen vooral de zeer zware telgen van de stoven af te scheuren (cf. het niet knotten van knotbomen).
  • Ecologische waarde: het hakhoutbeheer brengt een dynamiek van kleinschalige veranderingen in het bos; het komt de biodiversiteit sterk ten goede. Zo is er na de kapping, in de zgn. naakte fase het bloemrijke aspect: zelfs een deel van de verdwenen planten kan via de zaadbank terugkeren, als er maar voldoende licht wordt ingebracht. Er kunnen dus onverwacht oude bosplanten in de bosbodem zitten (Tack, Van Den Bremt). Voorts trekt dit soorten aan als boompieper, houtsnip, …en profiteren ook vlinders, zweefvliegen, vleermuizen van deze situatie. In de dichte fase is het dan weer aantrekkelijk voor zangers als nachtegaal.

Nadelen:

  • Het kappen in percelen zal hoe-dan-ook choqueren.
  • Het valt af te wachten of het regeneratievermogen van de oude hakhoutstoven voldoende groot zal zijn.
  • Het rigoureuze kappen impliceert een radicale poging tot herstel van het middelhoutbos. Dit betekent ook onmiddellijk na de kapping ook de te dicht staande bovenstaanders eruithalen. Het is echter een moeilijk haalbare optie voor een natuurvereniging inheemse soorten (in een hoogstammig stadium) als zomereik of es te vellen.
  • Alternatieven zijn het plenteren (het hakhout individueel én groepsgewijs kappen) of het vleksgewijs kappen op basis van de situatie (= dichtheid) van het hooghout. Op vele plaatsen staat, en ik herhaal het, de dichtheid van de bovenstaanders de natuurlijke regeneratie van het hakhout in de weg.
  • Twee uitdrukkelijke voorwaarden (Tack) voor succesrijk hakhoutbeheer zijn:
  1. Er moet voldoende licht doorkomen.
  2. Je mag de kapping niet klein houden.

Tekst: Erik cooman